← Alle dossiers
Structurele overschrijding Roemer-norm externe inhuur
Van 10% naar 15,4%: consultants als verkapt ambtenarenapparaat
De Roemer-norm van 10% externe inhuur op totale personeelskosten wordt al jaren rijksbreed overschreden. In 2023 kwam het percentage uit op 15,4%. EZK en diensten als DICTU, NCG en RVO zijn de zwaarste overschrijders.
EZ · Ministerie van Economische Zaken →/ 02 — De rekening
€ 4,1 mrd
totale rijksuitgaven externe inhuur 2023 (ca. 15,4% van personeelskosten)
/ 03 — Het dossier
De Roemer-norm — een door de Kamer aanvaarde motie-Roemer — stelt dat externe inhuur bij het Rijk niet meer dan 10% van de totale personeelskosten mag bedragen. De Jaarrapportage Bedrijfsvoering Rijk 2023 rapporteert een rijksbreed percentage van 15,4%, een stijging van circa 10% in 2018 naar structureel boven 15% sinds 2021. Daarmee werkt het Rijk onder een comply-or-explain-regime dat in de praktijk vooral een uitlegplicht is geworden.
Het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (nu opgesplitst in EZ en KGG) en de bijbehorende uitvoeringsorganisaties — met name DICTU (gedeelde ICT-dienst), RVO (subsidies) en NCG (Groningen) — zijn volgens de jaarverslagen de zwaarste overschrijders, met percentages ruim boven de 25%. Oorzaken volgens de JBR: krapte op de arbeidsmarkt, noodzakelijke ICT-expertise en politieke prioriteiten (Toeslagen-herstel, Groningen, energietransitie).
In april 2025 kondigde de minister van BZK via de Kamerbrief Terugdringen externe inhuur aan fors te willen snoeien (Kamerstuk 31490). Nieuwsuur berekende in oktober 2024 dat het Rijk een recordbedrag van circa 4,1 miljard euro uitgaf aan extern personeel — op terreinen waarvoor bezuinigingen zijn aangekondigd. De Rekenkamer signaleerde in haar verantwoordingsonderzoeken dat overschrijdingen samenhangen met hardnekkige ICT- en reorganisatieproblemen.
/ 04 — Bronnen
- 01Jaarrapportage Bedrijfsvoering Rijk 2023↗BZK2024-05-15
- 02Brief aan Parlement — Terugdringen externe inhuur↗BZK2025-04-18
- 03Overheid betaalde recordbedrag voor extern personeel↗NOS Nieuwsuur2024-10-24
- 04Bijlage 4: Inhuur externen — Jaarverslag XIII (EZK) 2023↗Ministerie van Financien2024-05-15